Sosiyete Sivile yasabiye minisiteri eshatu kongererwa ingengo y’imari

Yanditswe na Emma-Marie Umurerwa
Kuya 12 Gicurasi 2019 saa 08:50
Yasuwe :
0 0

Ibitekerezo Sosiyete Sivile Nyarwanda yagejeje kuri Komisiyo y’Inteko Ishinga amategeko Ishinzwe Ingengo y’Imari n’Umutungo by’Igihugu, bikubiyemo ko ingengo y’imari igenerwa Minisiteri y’Ubucuruzi n’Inganda, Minisiteri y’Ubuhinzi n’Ubworozi na Minisiteri y’Ubuzima, bishobotse zakongerwa kugira ngo zirusheho gusubiza ibibazo by’abanyarwanda.

Kuri uyu wa Gatandatu nibwo iyi komisiyo yakiriye abagize Sosiyete Sivile n’imiryango itegamiye kuri Leta mu kungurana ibitekerezo ku ruhare rw’uru rwego mu bufatanye na Leta ku mbanzirizamushinga y’ingengo y’imari ya 2019/2020.

Ihuriro ry’Ibihugu bya Afurika rigamije Ubufatanye mu Iterambere (NEPAD) rivuga ko ibihugu bya Afurika bigomba guha Minisiteri z’Ubuhinzi ingengo y’imari ingana 10% by’ingengo y’imari yose y’igihugu.

Mu ngengo y’imari ya 2019-2020, u Rwanda rwageneye Minagri ingengo y’imari ingana na 42.585.320.469 Frw, ni ukuvuga 5.6% by’ingengo y’imari yose.

Amasezerano ya Abuja u Rwanda rwashyizeho umukono yo avuga ko ibihugu bigize Umuryango wa Afurika yunze Ubumwe bigomba kugenera urwego rw’ubuzima ingengo y’imari ingana nibura na 15% by’ingengo y’imari yose y’igihugu. Uyu mwaka Minisiteri y’ubuzima yagenewe ingengo y’imari ingana na 8.1%.

Sosiyete Sivile Nyarwanda ivuga ko Leta ikwiye kugira icyo ikora kugira ngo iyi ngengo y’imari yongerwe, kuko izi Minisiteri zikora ibikorwa by’ibanze ku buzima bw’Abanyarwanda.

Ahandi bagaragaje ikibazo ni ku ngengo y’imari ya Minisiteri y’ibikorwaremezo, hafi ½ by’ingengo y’imari yayo izaturuka hanze. Bakagaragaza ko abaterankunga baramutse badatanze aya mafaranga iyi minisiteri yagira icyuho gikomeye.

Ibindi bibazo byagaragajwe muri iyi raporo ni ibijyanye n’ubucucike bw’abanyeshuri mu mashuri n’ikibazo cy’abakozi bo mu bigo nderabuzima, bagasaba ko bakwiye kongererwa ibikorwa remezo n’abakozi.

Umunyamabanga Nshingwabikorwa wa Sosiyete Sivile Nyarwanda, Nyemazi Jean Bosco, yanasabye ko Sosiyete Sivile yajya ihagararirwa mu bikorwa bya za Komisiyo z’Abadepite.

Ati “Twasabaga ko sosiyete sivile yajya ikorana na za komisiyo z’inteko, hakanashyirwego itsinda rizajya rikurikirana ishyirwamubikorwa rya raporo nk’izi ziba zatanzwe.”

Komite z’urubyiruko n’abana ntizigenerwa ingengo y’imari

Umukozi w’Impuzamiryango CLADHO, Murwanashyaka Evariste, we yagaragaje ko komite z’abana n’urubyiruko zikwiye kugenerwa ingengo y’imari.

Ati “Iyo usesenguye ingengo y’imari igenerwa uturere usanga nta karere na kamwe kagenewe amafaranga yo gukemura ibibazo by’abana. Dufite komite z’abana na komite z’urubyiruko mu mirenge ariko nta nimwe igira n’igiceri cya 5 Frw ku ngengo y’imari ya Leta.”

Perezida wa Komisiyo y’Ingengo y’Imari n’Umutungo by’Igihugu, Depite Omari Munyaneza, yavuze ko bimwe mu biri muri iyi raporo babiganiriye na Minisiteri n’ibigo bizishamikiyeho.

Ati “Hari n’ibindi mutweretse bizadufasha igihe tuzaba turimo kuganira n’izindi nzego zitari zaza hano ku mbanziriza mushinga y’ingengo y’imari y’umwaka wa 2019/2020 hamwe n’imibare y’ikigereranyo cy’ingengo y’imari y’igihe giciriritse cy’imyaka itatu 2019-2020, 2021-2022.”

Umuyobozi w’Ishami rishinzwe Imitwe ya Politiki n’Imiryango itari iya Leta muri RGB, Kangwagye Justus, yavuze ko Sosiyete Sivile ikurikiranye imikorere za Kimisiyo z’Abadepite byaba ari ingenzi cyane, kuko byafasha uru rwego gusubiza ibibazo by’abaturage.

Depite Tengera Twikirize Francesca yari ateze amatwi ibikubiye muri raporo ya sosiyete sivile
Murwanashyaka Evariste wari uhagarariye Cladho yasabye ko komite z'abana zigenerwa ingengo y'imari
Perezida wa Komisiyo y’Ingengo y’Imari n’Umutungo by’Igihugu, Depite Omar Munyaneza, ashimangira ko hari impinduka nziza zituruka ku ruhare rwa Sosiyete Sivile anayisaba gukomeza ubufatanye na Leta

Kwamamaza

Kwamamaza

Kwamamaza

TANGA IGITEKEREZO

AMATEGEKO AGENGA IYANDIKA RY'IGITEKEREZO CYAWE

Kwamamaza

Kwamamaza