Umuvumu wa Nyabingi mu bitaro bya Butaro

Yanditswe na Philbert Girinema
Kuya 11 Mutarama 2017 saa 07:25
Yasuwe :
0 0

Ibitaro bya Butaro biherereye mu Karere ka Burera mu Ntara y’Amajyaruguru byoherezwaho abarwayi batandukanye baturutse muri aka karere ariko bikaba bifite n’umwihariko wo kuba ari ikigo cy’icyitegererezo kivura indwara ya Kanseri mu Rwanda hose.

Kubera ko akarere ka Burera kari gafite ibibazo byo kugera ku bikorwa by’ubuvuzi bitewe n’imihanda mibi, mu mwaka wa 2006 leta y’u Rwanda yazanye ibitaro by’akarere ahari hasanzwe hakorera ikigo nderabuzima cya Butaro.

Ibitaro bya Butaro byabanje gukorera mu nyubako z’ikigo nderabuzima nyuma haza kwagurwa inyubako zatashywe na Perezida wa Repubulika Paul Kagame mu mwaka wa 2011.

Ibi bitaro byubatswe na Minisiteri y’Ubuzima ku bufatanye n’ikigo cyitwa inshuti mu buzima (Partners in Health) cyo muri Amerika.

Ibitaro bya Butaro bijya kwagurwa mu isambu yagutse yarimo ikigo nderabuzima, hari igiti kinini cy’umuvumu bivugwa ko kibamo Nyabingi kikaba cyubashywe n’abaturage batuye aka gace kimwe n’abagana ibi bitaro.

Iki giti giherereye hagati y’inyubako zigize ibitaro bya Butaro ndetse bivugwa ko abaturage biyiba mu masaha y’ijoro bakajya kuhakorera imihango yo kwambaza Nyabingi.

Ibi byatumye abubaka ibitaro bubaha uyu muvumu wa Nyabingi aho kuwutema bawubaka iruhande usigara hagati mu nyubako z’ibitaro.

Agaciro kahawe iki giti kagaragarira no ku gishushanyo mbonera cy’ibitaro bya Butaro kiri ku bwinjiriro bwabyo aho igiti cy’umuvumu cyasigiwe umwanya wihariye.

Mu kiganiro na IGIHE, Umuyobozi ushinzwe imivurire ku bitaro bya Butaro, Habimana Jean François Regis yavuze ko ubwo ibi bitaro byubakwaga bagisize mu rwego rwo kubaha imyemerere y’abanyarwanda no kwirinda kubatera umujinya ushobora gutuma bihorera kubera gutema iki giti bivugwa ko kibamo Nyabingi.

Yagize ati “Iyo abaturage batemaga ibindi biti, baracyubahaga bakagikikira. Byakozwe mu rwego rwo kwirinda ko abaturage bagaragaza ibikorwa by’uburakari cyangwa kwihorera bati uyu yatubujije gusenga. Iyo umuretse amahoro aragwira.”

Habimana yemeza ko nubwo bamwe bavuga ko hari ingwe ijya iza muri iki giti banze kugitema mu guharanira umubano mwiza n’abaturage.

“Abagize ubwoba bashatse kugikuraho ariko babonye uburyo abaturage bagifashe banga gukoma rutenderi (gukora ikintu kitari cyiza cyazazana ingaruka kera) kuko nta baturage bemeraga kugitema cyangwa kugikonda. Bahitamo kubaka inzu hirya no hino bakareka igiti. Uwazanye Inshuti mu buzima afata gahunda ko bakireka kugira ngo baturane neza n’abaturage.”

Habimana avugako bishoboka ko hari abaza kugikoreraho imihango yo kwambaza Nyabingi mu masaha y’umugoroba gusa ko ntawe ubihakorera ku manywa.

Avuga ko n’ushobora kuza kuhakorera imigenzo ashobora kuza yitwaje uwo asura. Ikindi kandi ni uko abenshi mu baza kuhivuriza bakiruhukiraho.

Iki giti cyubatse hagati y’inyubako mu bitaro bya Butaro bacyubakiye ubusitani hasi bukikijwe n’ibaraza rya sima. Iyo uhagaze munsi yacyo haba hari igicucu aho abarwayi cyangwa abarwaza bugama izuba cyangwa bicara bafata akayaga.

Nyabingi yari muntu ki ?

Mbere y’umwaduko w’abazungu , abanyarwanda bo hambere bemeraga Imana. Imibereho yabo ahanini yarangwaga n’imigenzo irimo kuraguza, guterekera, kubandwa no kwambaza imandwa. Imandwa ni abazimu bakomeye, bafite ububasha bwo kurinda abazima. Nyabingi ni umwe mu bazimu bambazwaga nk’uko abanditsi batandukanye babigaragaza.

Mu Rwanda rwo hambere, Abanyarwanda baramuramyaga ndetse bakamutura ibitambo. Ibi byose babikoraga mu rwego rwo kumuyoboka kugira ngo abakize amakuba ,abanzi , abajura n’ibihe bibi barimo n’ibindi.

Bivugwa ko Nyabingi yari umukobwa ukomeye ibwami mu Ndorwa. Yamaze gupfa abagaragu n’abaja be bambaza umuzimu we, iryo yambaza barikwiza no mu bandi bantu. Bivugwa kandi ko yatangaga amahoro n’amahirwe. Hari abavuga ko yaba yarabayeho ku ngoma ya Kigeli Rwabugili.

Abanyarwanda baturaga ibitambo Nyabingi wagaragaraga mu buryo bw’umwuka bizeraga ko aba mu biti bimwe na bimwe nk’umuvumu ,umuko ndetse n’ibindi.

Kimwe muri ibi biti kizwiho kuba gituwemo Nyabingi cyahabwaga agaciro gakomeye ndetse kigasigasirwa nk’ikirimo Imana.

Bivugwa ko Nyabingi akomoka mu Bugande akaba yaramamaye cyane mu gace k’amajyaruguru y’u Rwanda mu yahoze ari Ruhengeri ndetse no mu Burengerazuba ahazwi nko ku Gisenyi.

Umuzimu baterekeraga bamuturaga inzoga, ibiryo, amata n’ibindi bitambo.

Amarembo yinjira mu bitaro bya Butaro
Abaturage bugama izuba muri uyu muvumu witwa ko ari uwa Nyabingi
Abubatsi banze kuwutema barawureka urakomeza urakura
Mu busitani bw'ibitaro bya Butaro
Uyu muvumu wubakiwe mu buryo butuma hafi yawo hahora isuku

Kwamamaza

Kwamamaza

Kwamamaza

TANGA IGITEKEREZO

AMATEGEKO AGENGA IYANDIKA RY'IGITEKEREZO CYAWE

Kwamamaza

Kwamamaza