Mu kiganiro cyatanzwe na Depite Twagirayezu Innocent, ku bijyanye n’uburyo Jenoside yagiye ikorwa; yavuze ko yateguwe kuva kera guhera mu myaka y’1959, hicwa Abatutsi buhorobuhoro, abandi bakabuzwa amahirwe yo kwiga ndetse abandi bakameneshwa mu igihugu bagahunga.
Mu kiganiro yatangiye mu Murenge wa Kanombe, Akagari ka Rubirizi, Akarere ka Kicukiro ku mugoroba wo kuya 8 Mata; Depite Twagirayezu yasobanuriye abaturage uburyo Jenoside zagiye zikorwa ku isi, ari iyakorewe Abanyarumenia, iyakorewe Abayahudi ndetse n’iyakorewe Abatutsi mu 1994. Yavuze ko Jenoside ari ubwicanyi ndengakamere bukorwa bugambiriye kurimbura ubwoko bumwe itegurwa ndetse uwayiteguye akabasha no kuyishyira mu bikorwa.
Yavuze ko bimwe mu biranga za Jenoside harimo gucamo ibice abaturage, gutegura imitwe y’ubwicanyi ndetse n’ibikorwa biyitegura birimo ingengabitekerezo mbi, ibanza gucengezwa mu baturage.
Nk’uko DepiteTwagirayezu abivuga ngo kugira ngo hafatwe ingamba zo gukumira Jenoside hakwiye ibiganiro binyuranye; guca umuco wo kudahana, kwibuka buri gihe, gushyiraho ibigo byigisha gukumira Jenoside no gushyiraho amategeko yo kuyikumira.
Abandi batanze ibiganiro bagiye bagaruka ku kurwanya ipfobya rya Jenoside yakorewe Abatutsi birimo ingengabitekerezo mbi y’abayihakana.
Abatanze ibiganiro binyuranye bose bagarutse ku mateka yo guhera mu myaka yashize guhera mbere y’ubukoloni mu 1959 n’ 1973, ku bijyanye n’iyi myaka havuzwe ko ubutegetsi bwagiye burangwa no gucamo abaturage ibice; Nizeyimana Peter uri mubatanze ikiganiro yatanze urugero rw’uko indangamuntu zakera wasangaga zirimo amoko ya “hutu, tutsi”, ivangura rishingiye ku turere, kutagira amahirwe angana ku bijyanye no kwiga mu ishuri. Gushyira ibikorwa remezo mu bice bimwe by’amajyaruguru, ahakomokaga abayobozi bariho icyo gihe. Guhezwa mu mirimo imwe nimwe no kutagira amahirwe yo kwiga kubana ba batutsi bariho icyo gihe.
Nyuma ya Jenoside yakorewe Abatutsi 1994
Nk’uko Nizeyimana yagiye abigarukaho, yavuze ko nyuma ya Jenoside hari byinshi byagezweho birimo kwegereza ubuyobozi n’ubushobozi abaturage, guha amahirwe angana ku kwiga nta vangura ry’amoko ririmo, guteza imbere abagore, guha agaciro abafite ubumuga, gahunda ya Girinka n’ibindi byinshi byagezweho mu kubaka igihugu.


















TANGA IGITEKEREZO